Views: On supporting a weighed article "
By: Manouchehr Taghavi Bayat
November 10, 2007

Please be patient, the below are graphics and may take a moment to load.
This web page is printable.

 در تأیید یک نوشتار سنجیده
 

آقای رامین کامران هم میهن گرامی سلام !

نوشته ی خردمندانه و روشنگرانه ی شما را زیر عنوان «  بدگويی از زبان ديگران » خواندم و از نکته سنجی شما خرسند شدم و آن را بسیار ستودم. کم هستند کسانی  چون شما  که داوری درستی درباره ی تاریخ معاصر ایران و دوران پرافتخار دولت ملی دکترمصدق دارند. در نوشته ی شما نکته های آموختنی فراوان بود که از نظردیگر نویسندگان اغلب دور می ماند. شما در آن مقاله به چهار موضوعی که قلم به مزدان بهانه قرار می دهند پاسخ های سنجیده داده اید و از آن میان  به درستی ؛ به تغییر قانونی درمجلس دوم و نیز به کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹ رضاخان ( که برای تحقق بخشیدن به محتوای قرارداد ۱۹۱۹ بود) اشاره کرده اید. شما نوشته اید:             

« به هر حال تغيير قانون انتخابات توسط مجلس دوم که ازدورهٌ سوم تقنينيه به اجرا گذاشته شد و اختيار مملكت را در عمل به دست ملاکين و رؤسای عشاير سپرد، به شكل گيری احزاب و به تحكيم پايهٌ دمكراسی لطمهٌ اساسی زد واصلاً يكی از موانع اصلی بی رمقی احزاب در ايران بود. دوران ديكتاتوری پهلوی اول هم که تكليفش روشن است .»

نکته ای که شما هم به آن آگاهی دارید این است که ملاکین و رؤسای عشایر قدرت داشتند که توانستند قانونی را به تصویب برسانند. یعنی در مقطع انقلاب مشروطیت، که روحانیون و اشراف ( مالکین ) در رأس تحولات بودند شمار مردم شهر نشین و نیز نیروی اقتصادی ـ اجتماعی آنان به نسبت جمعیت کشور و درآمد ناخالص ملی بسیار ناچیز و اندک بود. نه صنعت ملی وجود داشت، نه سندیکای کارفرمایان و کارگران، نه اتحادیه ی   بانکداران ملی و نه احزاب برخاسته از گروه ها و طبقات شهرنشین، در نتیجه ی نبودن ساختار اجتماعی ـ اقتصادی ملی کودتای سوم اسفند به راحتی بر مردم و آرزوهایشان پیروز شد. با چند روشنفکر فداکار و چند تا مقاله و خطابه محدود کار یک انقلاب ملی به سامان نمی رسد. در انقلاب کبیر فرانسه و دیگر انقلاب های ملی در اروپا و یا در آمریکا پس از ده ها سال تحول و توسعه ، نیروی اجتماعی وسیعی از کارگران ، پیشه وران ، دیگر شهرنشینان، سرمایه داران ، بانکداران ، صاحبان صنایع ، حزب ها ، اتحادیه ها روزنامه ها و نهادهای شهری شرکت داشته اند.

در ایران ، پس از انقلابی که هنوز پا نگرفته و ریشه ندوانیده بود ، انگلیس ها به دست  گماشته ی بی سواد و قزاق خود ؛ رضا خان نه تنها آزادی های اجتماعی را محدود و خفه کردند بلکه با برنامه ریزی های حساب شده و دقیق ، راه رشد نهادهای اقتصادی ـ اجتماعی ملی را سد کردند و صنعت و اقتصاد و فرهنگ ( حتا اندیشیدن ) وابسته را رونق دادند.  پس می توانیم بپذیریم که در نتیجه ی آن برنامه های استعماری و عدم رشد طبیعی و متعارفی نیروها و افتصاد ملی ، در مقطع جنبش ملی کردن صنعت نفت هنوز هم ایران واجد نهادهای شهری نیرومند و سیستم اقتصادی ملی ( صنعت و بانکداری و اقتصاد خصوصی قوی )، ارتش ملی ، پارلمان ملی نبوده است که این نیروها بتوانند دولت ملی را بر اساس منافع گروه های ملی، حمایت کنند.  در یک کشور استعمار زده با سیستم زمین داری ارباب و رعیتی ، عشیره ای و قومی که انگلیس ها در همه ی زوایای آن رسوخ کرده بودند و با فقدان نهادهای شهری لازم ، یک دولت ملی با یک اقلیت ناچیز در مجلس ، بدون کودتا هم تاب مقاومت در برابر روحانیون و مالکین ( شرکای محلی کودتا ) نداشته و محکوم به شکست بوده است. ابتکارات داهیانه ی دکتر مصدق برای انجام اصلاحات به شیوه ای که می دانید برای رهایی از بند همین ارتحاع داخلی بود. دکتر مصدق خیلی بهتر از قلم به مزدانی مثل علی میرفطروس خبر داشت که رابطه ی بیگانگان با ارتجاع داخلی چگونه است.

عدم رشد طبیعی و متعارفی صنعت و افتصاد ملی موجب شد که  بیگانگان به کمک همان عواملی که کودتای ۲۸ مرداد را راه انداخته بودند، برای چندمین بار باز در ۵۷ برگرده ی ملت ما سوار شوند. خمینی و همه ی اعضای فداییان اسلام و هیئت های معتلفه ی اسلامی و حوزه های علمیه ی زیر نفوذ آخوندها ، عموما همان هایی بودند که در کودتا ۲۸ مرداد شرکت داشتند ( و بنا به گفته ی خمینی؛ به مصدق سیلی زدند) . اگر احزاب و سندیکاهای کارگری و به موازات آنان احزاب و سندیکاهای بانکداری و سرمایه داری وجود داشت در بهمن ۵۷ ، حتا بدون دکتر مصدق هم ، خمینی و اربابانش نمی توانستند پیروز شوند. در دوران پهلوی دوم هیئت های مذهبی و دسته های سینه زنی و شبکه استقرار طلبه ها و آخوندها در دورافتاده ترین کوره ده های ایران،  طبق نقشه ی استعمارگران و میدان دادن به گسترش اسلام ناب محمدی از طریق منبری هایی مانند فلسفی ها ، راشدها ، دکتر شریعتی ها، بازرگان ها ، مطهری ها ، راه را برای روی کار آمدن حکومتی مذهبی باز کرد.

شما درباره عدم تمایل دکتر مصدق به ایجاد حزب نکات دقیق و درستی را گوشزد کرده اید از آن میان نوشته اید: « . . . احتراز مصدق از تشكيل حزب نشانهٌ عدم تمايلش بود به

محدود کردن کار مبارزه ای که به معنای دقيق کلمه ملی اش ميدانست، به يك دسته و

گروه و حزب. . . » 

همانگونه که به درستی اشاره کرده اید کار ملی را تنها با جبهه ای از احزاب ملی ( حتا حزب کمونیست ملی ) می توان به سامان رسانید و نه با یک حزب مصدق مآب !. دکتر مصدق اگر معجزه هم می کرد نمی توانست حزبی مانند حزب توده بسازد مگر حزب توده با آن همه افسانه هایی که در بزرگی و اهمیتش می گویند توانست کاری نظیر کاری که مصدق به تنهایی کرد، انجام بدهد. مگر حزب توده کدام دولت را در ایران بوجود آورده است؟ در یک کشور زیر نفوذ بیگانگان، بزرگترین حزب ها هم سرنوشت حزب توده را پیدا می کنند.

بیگانگان اجازه ندادند که حتا در مساعد ترین شرائط حزب جمهوری اسلامی بوجود بیاید. تنها کاری کردند این بود که آن حزب را با رهبرانش و با جایش منفجر کردند و بعد  برای مردگان حزب جمهوری اسلامی عزاداری مفصل گرفتند ولی هرگز اجازه ندادند که حتا مسلمان ها پس از « انقلاب شکوهمند اسلامی ! » ، حزبی برای خود درست کنند. هر ساختمانی زمین و مصالح و مهندس و معمار و کارگر می خواهد. حزب هم زمینه ی اجتماعی و مادی خود را لازم دارد در مملکتی که اختیار برنامه های فرهنگی ، اقتصادی و صنعتی اش در دست بیگانگان است واصلاحات منطقی و آرام دکتر مصدق را تاب ندارند. در کشوری که شاه و بیشتر رهبران مذهبی اش گوش به فرمان و سرسپرده است، مگر می شود به این سادگی ها حزب درست کرد؟ چرا حزب زحمت کشان خلیل ملکی به جایی نرسید ؟ زحمت کش نداشتیم یا خلیل ملکی بلد نبود حزبش را توسعه ده؟. حزب ایران چه شد؟ حزب ملت ایران بعد از این همه سال به کجا رسیده است. حرف زدن  و ایراد گرفتن همین اندازه ساده است که هر بیسواد قلم به مزدی  می تواند هر چرندی را به جای تاریخ تحویل مردم بدهد.  در پایان یک بار دیگر نوشته ی ارزشمند شما را می ستایم و به شما دست مریزاد می گویم.

با آرزوی پیروزی ملت ایران

منوچهر تقوی بیات

استکهلم ـ نهم نوامبر ۲۰۰۷ میلادی